Güncelleme
Bulgaristan'da
e-ticaret şirketi
Amazon, Etsy, eBay veya kendi Shopify mağazanızla Avrupa'ya satmak istiyorsunuz; Türkiye'den satmak ise gümrük, KDV ve ödeme altyapısı yüzünden zor. Bulgaristan'da kurulu bir şirket, AB içinde yerli satıcı gibi çalışır: AB KDV numarası, euro hesabı, Stripe ve PayPal, Amazon EU'da Avrupa şirketi statüsü. Kuruluşu, KDV düzenini (OSS, IOSS) ve aylık muhasebeyi Türkçe yapıyoruz.
- Amazon EU, Etsy, Shopify
- AB KDV: OSS ve IOSS
- Türkiye'den ithalat ve A.TR
Nerede ve ne satıyorsunuz?
İki soru — hangi KDV düzeninin size uyduğunu ve aylık ücreti Türkçe anlatalım.
Kısa cevap: Bulgar e-ticaret şirketi ve AB KDV'si
Yayın tarihi itibarıyla geçerli kurallar
- Neden Bulgaristan: AB üyesi, kurumlar vergisi %10, euro, düşük işletme maliyeti, Türkiye'ye 3 saat. Amazon ve Etsy için "Avrupa şirketi" sayılır.
- AB'ye uzaktan satış: AB genelinde tüketicilere satış yılda 10.000 €'yu aşınca KDV müşterinin ülkesinin oranıyla ödenir — her ülkede kayıt yerine OSS (tek noktadan beyan) ile Bulgaristan üzerinden.
- Türkiye'den doğrudan müşteriye gönderim: 150 €'ya kadar paketlerde IOSS ile KDV satışta tahsil edilir, gümrükte beklemez. Üzerindeki paketlerde alıcı gümrükte KDV öder — satış için kötüdür.
- Türkiye'den toplu ithalat: Türkiye–AB Gümrük Birliği sayesinde A.TR belgesiyle sanayi ürünlerinde gümrük vergisi yok; ithalat KDV'si Bulgaristan'da ödenir ve indirilir. Şirketin EORI numarası gerekir.
- Platform komisyonları: Amazon, Etsy, Shopify, Meta ve Google faturaları AB'li şirketlerden gelir → ciroya bakılmaksızın özel KDV kaydı (Bulgar KDV Kanunu md. 97a) ve aylık ters yükleme.
- Amazon FBA depoları: stoğunuz Almanya, Fransa, İtalya gibi ülkelerdeki Amazon depolarında tutuluyorsa o ülkelerde ayrıca KDV kaydı gerekir — OSS bunu kapsamaz.
Bizim yaptıklarımız
Kuruluştan ilk satışa, sonra her ay
- EOOD kuruluşu, KDV ve EORI kayıtları, OSS/IOSS başvuruları — satış modelinize göre doğru kombinasyon
- Amazon Seller Central / Etsy / Shopify Payments için şirket belgeleri, KDV numarası ve banka hesabı dosyası
- Aylık: platform raporlarından satışların ülke bazında KDV'ye ayrıştırılması, OSS üç aylık beyanı, Bulgaristan KDV beyanı
- Türkiye'den ithalatta gümrük müşaviriyle koordinasyon, A.TR ve ithalat KDV'sinin indirimi
- Komisyon, reklam ve yazılım giderlerinin ters yüklemesi; kur farkları (USD/GBP ödemeleri); iade ve chargeback kayıtları
- Ürün ve ülke bazında kârlılık raporu — komisyon, reklam, kargo ve KDV sonrası gerçek marj
Satış modeline göre KDV ve gümrük
E-ticarette doğru şirket yapısı, ürünün nereden çıkıp nereye gittiğine bağlıdır. Dört tipik model.
-
Model 1: Türkiye'den toplu ithalat, Bulgaristan'dan AB'ye satış
Ürünler Türkiye'den Bulgar şirketine A.TR ile gümrük vergisiz gelir; ithalat KDV'si ödenir ve beyannamede indirilir. Bulgaristan'daki depodan (veya kargo firmasının deposundan) AB müşterilerine gönderilir; KDV, 10.000 € eşiğine kadar Bulgar oranıyla, sonra OSS üzerinden müşterinin ülkesinin oranıyla ödenir. En temiz ve en kontrollü model.
-
Model 2: Amazon FBA — stok Amazon depolarında
Amazon ürünleri Almanya, Polonya, Fransa gibi ülkelerdeki depolarına dağıtır (Pan-EU). Stoğun bulunduğu her ülkede KDV kaydı ve beyanı gerekir; OSS sadece uzaktan satışları kapsar, depolar arası transferleri değil. Bu ek kayıtları Amazon'un KDV hizmeti veya o ülkelerdeki temsilcilerle birlikte yürütürüz. Bulgaristan tek depo olarak kullanılırsa (EFN) ek kayıt gerekmez.
-
Model 3: Türkiye'den doğrudan müşteriye kargo
Ürün Türkiye'den çıkar, AB müşterisine ulaşır; satıcı Bulgar şirketidir. 150 €'ya kadar paketlerde IOSS kaydı ile KDV satış anında tahsil edilir ve aylık tek beyanla ödenir; gümrükte bekleme ve "sürpriz vergi" olmaz. Etsy ve benzeri pazar yerleri bazı durumlarda KDV'yi kendileri toplar ("deemed supplier"). 150 € üzerindeki paketlerde müşteri gümrükte öder — dönüşüm düşer; o ürünler için Model 1 daha uygundur.
-
Model 4: Dropshipping ve dijital ürünler
Çin'den dropshipping'de ithalatçı genellikle müşteridir ve IOSS/pazar yeri kuralları belirleyicidir; AB içi tedarikçiden dropshipping'de zincir işlem kuralları uygulanır. Dijital ürün ve hizmetlerde (tasarım, yazılım, kurs) AB tüketicilerine satışta KDV müşterinin ülkesinde doğar ve OSS ile beyan edilir; AB'li şirketlere satış ters yüklemeyle KDV'sizdir. Modelinizi netleştirmeden şirket kurmayın — yapı buna göre değişir.
-
Ödeme altyapısı ve banka
Bulgar şirketi Stripe, PayPal Business, Shopify Payments ve Amazon ödemelerine erişebilir — Türkiye'deki şirketlerin en çok zorlandığı konu. Şart, Bulgaristan'da bir banka hesabı ve gerçek bir şirket yapısıdır. Hesap açılışını ve ödeme sağlayıcı başvurularında istenen belgeleri banka hesabı sayfamızda anlattık.
-
Ürün uyumu: CE, EPR, ambalaj
AB'de satılan ürünlerde CE işareti (uygun kategoriler), AB'de yerleşik sorumlu kişi, ambalaj ve elektronik atık (EPR) kayıtları gibi yükümlülükler vardır; Amazon bunları hesap açılışında ve sonrasında denetler. Bulgar şirketi "AB'de yerleşik sorumlu" rolünü üstlenebilir. Bu konular muhasebe değildir, ama kuruluşta planlanmazsa satış durur; ortak çalıştığımız uzmanlara yönlendiririz.
Bulgaristan'da e-ticaret şirketi — en çok sorulanlar
Amazon EU'da Türk şirketiyle satış mümkün, ancak KDV temsilcisi, AB'de sorumlu kişi, ödeme ve iade süreçleri karmaşıklaşır ve her paket gümrükten geçer. AB üyesi Bulgaristan'da kurulu şirket, Amazon için Avrupa satıcısıdır: AB KDV numarası, OSS, euro hesabı ve Türkiye'den A.TR ile gümrük vergisiz ithalat. Üstüne kurumlar vergisi %10. Türkiye'deki şirketiniz üretici/tedarikçi olarak kalır, Bulgar şirketi AB'de satıcı olur.
One-Stop Shop: AB içindeki tüketicilere uzaktan satışlarda, yıllık toplam 10.000 € eşiği aşıldığında KDV müşterinin ülkesinin oranıyla hesaplanır. Her ülkede ayrı kayıt yerine, Bulgaristan'da OSS'ye kaydolur ve üç ayda bir tek beyanla tüm ülkelerin KDV'sini Bulgar vergi dairesi üzerinden ödersiniz. Biz kaydı yapar, platform raporlarından ülke bazında ayrıştırır ve beyanı veririz.
Import One-Stop Shop: AB dışından (ör. Türkiye'den) AB tüketicisine giden, değeri 150 €'ya kadar olan paketlerde KDV, satış anında müşteriden alınır ve aylık IOSS beyanıyla ödenir; paket gümrükte KDV'siz geçer. Müşteri kapıda ek ödeme yapmaz. Bulgar şirketi IOSS'ye Bulgaristan'da kaydolur; IOSS numarası kargo etiketinde ve gümrük beyanında kullanılır. 150 € üzerindeki paketler bu kapsamın dışındadır.
Türkiye–AB Gümrük Birliği kapsamındaki sanayi ürünlerinde A.TR dolaşım belgesiyle gümrük vergisi yoktur. Tarım ürünleri ve bazı işlenmiş gıdalar Gümrük Birliği dışındadır ve farklı kurallara tabidir. İthalat KDV'si (%20) Bulgaristan'da gümrükte ödenir ve KDV mükellefi şirket tarafından indirilir. Gümrük işlemleri için EORI numarası ve bir gümrük müşaviri gerekir; biz koordine ederiz.
Komisyon, reklam ve abonelik faturaları Amazon (Lüksemburg), Etsy (İrlanda), Meta ve Google (İrlanda) gibi AB'li şirketlerden gelir. AB'deki bir şirketten hizmet alan Bulgar şirketi, ciroya bakılmaksızın özel KDV kaydı (md. 97a) yaptırmak ve bu hizmetler üzerinden KDV'yi ters yüklemeyle beyan etmek zorundadır. Genel KDV mükellefi olunca bu kayıt zaten kapsanır. En sık atlanan ve denetimde en sık çıkan konudur.
Şirket için kayıtlı bir adres gerekir; depo zorunlu değildir. Birçok müşterimiz Bulgaristan'daki fulfillment (depolama ve gönderim) firmalarıyla çalışır veya Amazon FBA kullanır. Ancak bankalar ve ödeme sağlayıcıları şirketin gerçek bir faaliyeti olmasını ister; tamamen Türkiye'den yönetilen, Bulgaristan'da hiçbir izi olmayan yapılar hesap açılışında ve vergi incelemelerinde sorun çıkarır.
Sabit aylık ücret; satış kanalı sayısına, aylık sipariş hacmine, OSS/IOSS beyanlarına ve ithalat sayısına göre belirlenir. Platform raporları otomatik işlendiği için binlerce sipariş tek tek fatura demek değildir. Telefonda iki sorudan sonra net rakamı söyleriz; kanal sayısı artınca ücret sizin onayınızla güncellenir.
İki şirket ilişkili olduğu için aralarındaki fiyatlar "emsallere uygun" olmalıdır (transfer fiyatlandırması) — hem Türkiye hem Bulgaristan vergi idaresi bunu sorabilir. Pratikte Türk şirketi makul bir kârla Bulgar şirketine satar, Bulgar şirketi AB'de perakende satar. Her iki tarafın vergisini birlikte planlamak gerekir; Türkiye tarafı için Türkiye'deki mali müşavirinizle koordineli çalışırız.
AB KDV kuralları, eşikler ve gümrük uygulamaları yayın tarihi itibarıyla verilmiştir ve her dosyada yürürlükteki mevzuata göre teyit edilir. Bu sayfa genel bilgi içerir; bireysel danışmanlığın yerine geçmez.
İlgili sayfalar
Önce modeli netleştirelim, sonra şirketi kuralım
Nerede, ne ve kime sattığınızı anlatın — doğru KDV düzenini ve yapıyı Türkçe önerelim.